»  قانون کليات

 

فصل اول – کليات

 

ماده 1- وظايف سازمان ثبت احوال کشور به قرار زير است. 
الف – ثبت ولادت و صدور شناسنامه.

ب – ثبت واقعه  فوت و صدور گواهي وفات.

ج – تعويض شناسنامه هاي موجود در دست مردم.

د – ثبت ازدواج و طلاق و نقل تحولات.

هـ – صدور گواهي ولادت براي اتباع خارجي.

و – تنظيم دفاتر ثبت کل جمع آوري و تهيه کل وقايع و نام خانوادگي.

ز – جمع آوري و تهيه آمار انساني سراسر کشور و انتشار آن.

ح – وظايف مقرر ديگري که طبق قانون به عهده سازمان گذاشته شده است
( اصلاحي 18/10/63 ).
 

ماده 2 – براي مطالعه و پيشنهاد روش هاي فني و اظهار نظر درباره اصلاح يا تغيير فرمها و نمونه هاي سجلي و آماري و نحوه جمع آوري و انتشار آنها و تهيه دستورالعمل ها و روشهاي فني سجلي و طرز جمع آوري اوراق باطله و تنظيم و نگهداري و حفاظت اسناد و مدارک سجلي در مرکز سازمان ثبت احوال کشور شورائي به نام شوراي عالي ثبت احوال تشکيل مي شود. اعضاي شوراي عالي ثبت احوال عبارت خواهند بود از رئيس سازمان ثبت احوال کشور يا قائم مقام او و يک نفر از استادان دانشکده حقوق به انتخاب رئيس دانشگاه تهران و يک نفر از قضات دادگستري با انتخاب وزير دادگستري و يک نفر از کارمندان مطلع ثبت احوال به انتخاب رئيس سازمان ثبت احوال و نماينده مرکز آمار ايران، رياست شورا با معاون وزارت کشور و رئيس سازمان ثبت احوال کشور يا قائم مقام او مي باشد و راي اکثريت لازم الاجرا خواهد بود.
تبصره – نحوه جمع آوري و انتشار آمار انساني و تهيه نمونه هاي مربوط به پيشنهاد سازمان ثبت احوال کشور پس از جلب نظر مرکز آمار ايران و تصويب شوراي عالي ثبت احوال تعيين خواهد شد.
 

ماده 3 – در مقر هر اداره ثبت احوال هيئتي به نام هيئت حل اختلاف مرکب از رئيس اداره ثبت احوال و مسوول بايگاني يا معاونين و يا نمايندگان آنان و يکي از کارمندان مطلع اداره مزبور به انتخاب رئيس اداره ثبت احوال استان تشکيل مي شود،‌ وظايف هيئت حل اختلاف به قرار زير است :

1- تصحيح هر نوع اشتباه در تحرير مندرجات دفتر ثبت کل وقايع و وفات بعد از امضاء سند و قبل از تسليم شناسنامه و گواهي ولادت يا وفات و تکميل سند از نظر مشخصاتي که نامعلوم بوده است مندرج در ماده /29 اين قانون.

2- رفع اشتباهات ناشي از تحرير ضمن ثبت وقايع يا نقل مندرجات اسناد و اعلاميه ها و مدارک به دفاتر ثبت کل وقايع و ساير دفاتر.

3- ابطال اسناد و شناسنامه هائي که بيگانگان مورد استفاده قرار داده اند و طبق ماده /44 اعلام مي شود.

4- ابطال اسناد مکرر و يا موهوم و تصحيح اشتباه در ثبت جنس صاحب سند و تغيير نامهاي ممنوع.

5- حذف کلمات زايد، غير ضروري و يا ناشي از اشتباه در اسناد سجلي اشخاص. ترتيب تقاضا و گردش کار دفاتر هيئتها و نحوه رسيدگي و ابلاغ تصميمات در آيين نامه اجرائي اين قانون تعيين خواهد شد.

تبصره – تصحيح هر نوع اشتباه در تحرير مندرجات دفتر ثبت کل وقايع و وفات اگر قبل از امضاء باشد با توضيح مراتب در حاشيه سند به عمل مي آيد و امضاء کنندگان سند ذيل توضيح را امضاء خواهند نمود ( اصلاحي 18/10/63 ).
 

ماده 4 – رسيدگي به شکايات اشخاص ذينفع از تصميمات هيات حل اختلاف و همچنين رسيدگي به ساير دعاوي راجع به اسناد ثبت احوال با دادگاه شهرستان يا دادگاه بخش مستقل محل اقامت خواهان به عمل مي آيد و راي دادگاه فقط پژوهش پذير است.

مهلت شکايت از تصميم هيئت حل اختلاف ده روز از تاريخ ابلاغ است.

تبصره – هرگاه سند ثبت احوال در ايران تنظيم شده و ذينفع مقيم خارج از کشور باشد رسيدگي با دادگاه محل صدور سند و اگر محل تنظيم سند و اقامت خواهان هر دو در خارج از کشور با دادگاه شهرستان تهران خواهد بود.
 

ماده 5- سازمان ثبت احوال کشور در اجراي وظايفي که بر عهده دارد مي تواند از وجود کارکنان سازمانهاي دولتي و ارگانها ونهادهاي انقلاب اسلامي موجود در محل استفاده نمايد.

تبصره 1- ماموران دولت و کارکنان بيمارستانها  و گورستانها مکلفند با سازمان ثبت احوال کشور در اجراي وظايف قانوني همکاري نمايند.

تبصره 2- نحوه استفاده از خدمات افراد و سازمانها و ارگانها و نهادها به موجب آيين نامه اجرائي اين قانون خواهد بود (اصلاحي 18/10/63).

ماده 6 – نماينده يا مامور ثبت احوال کسي است که از طرف سازمان ثبت احوال کشور و يا ادارات تابعه براي ثبت وقايع يا دريافت اعلامات منصوب شده باشد.

تبصره 1- اعلام کننده کسي است که مکلف به اعلام واقعه مي باشد و مي تواند به شخص ديگري رسماً وکالت دهد تا از طرف او واقعه را اعلام نمايد.

تبصره 2- گواه از لحاظ اين قانون کسي است که صحت اظهارات اعلام کننده را گواهي مي کند.
 

ماده 7- سن گواه و اعلام کننده نبايد کمتر از 18 سال تمام باشد.

پدر و مادري که قبل از رسيدن به سن 18 سال تمام ازدواج کرده اند مي توانند ولادت يا وفات فرزند خود را اعلام نمايند.
 

ماده 8- دفتر ثبت کل وقايع و وفات و شناسنامه و گواهي ولادت و اعلاميه ها و اطلاعيه ها و دفاتر ثبت کل وقايع و نام خانوادگي از اسناد رسمي است و تا زماني که به موجب تصميم هيئت حل اختلاف با راي دادگاه بر حسب مورد تصحيح يا باطل نشده به قوت خود باقي مي باشد (اصلاحي 18/10/63 ).
 

ماده 9 - رونوشت يا فتوکپي شناسنامه يا گواهي ولادت مراجعين به ادارات و موسسات دولتي و شهرداري وبخش خصوصي که براي انجام مراجعات آنها ضرورت دارد مستقيماً توسط آن مراجع تهيه خواهد شد ( اصلاحي 18/10/63 ).